(à) O guerrilleiro de Celanova, o heroe do Santa María, condenadopolos tribunais de Salazar a 30 anos de cárcere. O exiliado dispoñible para as máis temerarias aventuras, o creador de mitos, o nacionalista galego sectario e apaixonado, case tiña vergoña do que era a súavocación máis fonda: a de todo o universal. Acaso por iso, aínda queafastado no plano das ideas, sentinme moi preto do corazón do amigoquerido, morto onde non quería: No exilio. Non o incluiría entre oshomes que se coñecen ben. E, sen embargo, Pepe Velo retratouse a simesmo -como ninguén o podía facer- nestas verbas nas que semellanegarse: "Se o meu pai nacera un chisco denantes e eu no seu debidotempo, ben puidera ter acontecido que fora voluntario nas brigadasinternacionais da batalla de Carabobo". Quería tan entrañablemente a América como a Galicia. Malia que non o confesaba, porque amaba áhumanidade e por ela viviu con paixón e soubo morrer con esperanza (à) Miguel Urbano Rodrigues. (Requiem por un revolucionario)
